Heeft uw huwelijkscontract een facelift nodig?

Isabelle De Wit
  1. Blog
  2. Heeft uw huwelijkscontract een facelift nodig
Maskers - Huwelijkscontract facelift nodig

Heeft uw huwelijkscontract een facelift nodig?

Blog
10 oktober 2018
Wat gebeurt er met uw gemeenschappelijke bezittingen als één van u beiden overlijdt? Dat hangt in de eerste plaats af van uw huwelijkscontract. Weet u niet precies wat erin staat? Eén gouden tip: stop er een keuzebeding in voor uw gemeenschappelijke goederen. Daarmee zit u altijd goed.

In vervlogen tijden was het ‘langst leeft, al heeft’-beding een populaire clausule in huwelijkscontracten. Het zorgde voor zekerheid in een periode dat echtgenoten nog niet automatisch elkaars erfgenaam waren. Door de invoering van een wettelijk erfrecht voor de langstlevende echtgenoot in 1981 werd deze clausule echter in grote mate overbodig. Meer nog: fiscaal kan dit beding nu zeer nadelig uitpakken. Met een 'langst leeft, al heeft'-beding wordt de helft van het gemeenschappelijk gezinsvermogen namelijk dubbel belast: eerst bij de overgang naar de langstlevende echtgenoot, en vervolgens wanneer het resterende deel geërfd worden door de kinderen.

Wat kan u daar aan doen?

Door de ‘langst leeft, al heeft-clausule’ te vervangen door een ‘keuzebeding’ kan die dubbele belasting voorkomen worden. Als langstlevende kunt u dan zelf een keuze maken. Kiest u voor de wettelijke erfopvolging dan komt u er fiscaal gezien het goedkoopst van af. Als langstlevende erft u dan in vruchtgebruik, terwijl de kinderen de blote eigendom verwerven. Elke partij betaalt hierbij erfbelasting op zijn of haar eigen deel. Bij het overlijden van de tweede ouder, dooft het vruchtgebruik uit en verwerven de kinderen automatisch de volle eigendom van de resterende bezittingen en tegoeden. Op het gedeelte dat al eerder werd belast in hoofde van de langstlevende is in principe geen bijkomende erfbelasting meer verschuldigd. Zo wordt het gemeenschappelijk vermogen maar één keer belast. 

Heer en meester

In harmonieuze families kan deze regeling prima werken. Maar toch... Voor de langstlevende partner is dit niet altijd een ideale situatie. Voor belangrijke beslissingen over de gezinswoning moet u als langstlevende ouder dan toestemming vragen aan uw kinderen. En ook over de helft van de gezinsspaarpot bent u wettelijk gezien niet meer volledig heer en meester. Voelt u zich daar nog te jong voor? Of vreest u voor een slechte invloed van de schoonkinderen? Dan houdt u met een keuzebeding ook de deur open om de gemeenschappelijke gezinswoning bij het overlijden van uw partner in volle eigendom naar u toe te trekken. Dat geldt ook voor uw gemeenschappelijke tegoeden, beleggingen en eigendommen. Keerzijde van de medaille is dat de dubbele belasting dan weer gaat spelen.  

Alle opties open

Het grote voordeel van een keuzebeding is dat u alle opties open houdt. Dat biedt u als langstlevende echtgenoot de mogelijkheid om bij het overlijden van uw echtgenoot de beslissing te nemen die op dat moment het meest gepast is. Dat hangt niet alleen af van de relatie met uw kinderen maar ook van uw leeftijd en uw toekomstplannen. Vermits u nu eenmaal geen kristallen bol heeft, is dat nooit een slecht idee.

Isabelle De Wit